Vakbonden zijn niet welkom in de vrije zone voor export in Tanger. Werkgevers lijken gekant tegen elke vakbondsactiviteit en aarzelen niet om deze met alle middelen te bestrijden. Dat hebben de werknemers van het bedrijf Electrical Components International (ECI), gespecialiseerd in de productie van kabels en elektronische componenten, net ontdekt. Het bedrijf heeft in januari jongstleden tien werknemers onrechtmatig ontslagen die een vakbondskantoor binnen het bedrijf wilden oprichten.

"Zodra het bestuur op de hoogte was van de oprichting van het genoemde kantoor, is het overgegaan tot het ontslag van de leden ervan, evenals van andere werknemers wier enige misdaad is dat zij voormalige vakbondsleden zijn. Het ergste is dat het management deze ontslagen heeft gerechtvaardigd met fictieve redenen zoals de incompetentie van sommige arbeiders, terwijl zij meer dan 10 jaar ervaring hebben, of door aanzetten tot geweld binnen het bedrijf, zoals het geval was voor mij en voor een andere werkneemster", verklaarde Mohamed Charki, lid van een vakbond, alvorens verder te gaan: "Maar het bestuur van ECI is daar niet gestopt. Het heeft een beroep gedaan op de diensten van een privaat beveiligingsbedrijf om het ontslagen personeel te dwingen niet naar hun werkplek terug te keren. De agenten van dit bedrijf aarzelden niet om deze ontslagen werknemers op brute wijze af te ranselen, van wie sommigen in kritieke toestand naar het ziekenhuis werden vervoerd onder het welwillende oog van de lokale autoriteiten. Erger nog, hetzelfde bedrijf aarzelde niet om bedreigingen te uiten aan het adres van de andere arbeiders om hen te dwingen zich van ons te distantiëren, wat een flagrante schending vormt van de Marokkaanse Grondwet, de geldende arbeidswetgeving en de principes die zijn vastgelegd in internationale verdragen met betrekking tot mensenrechten, economische en sociale rechten".

Maar waarom deze verbetenheid tegen een recht dat zowel door de grondwet als door de wet wordt gegarandeerd? "ECI wil geen vakbondskantoor omdat het geen verantwoorde dialoog wil aangaan over de eisen van de werknemers die hoofdzakelijk betrekking hebben op de naleving van de geldende arbeidswetgeving", onthulde onze bron. Volgens haar zijn de schendingen en inbreuken op de arbeidswetgeving legio. "Het bedrijf betaalt de gewerkte uren niet correct uit. Het betaalt ons 7,5 uur werk terwijl we 8 uur per dag werken. Evenzo hebben de arbeiders voor overuren en uren gewerkt in de nacht en op wekelijkse rustdagen recht op noch een toeslag noch enige vergoeding. Hetzelfde geldt voor de naleving van de veiligheids- en gezondheidsnormen op het werk, aangezien ongevallen frequent zijn vanwege het materiaal en de stoffen die bij de productie worden gebruikt", gaf Mohamed Charki aan.

Het wervingsbeleid van het personeel van het bedrijf werd ook door onze bron met de vinger gewezen. Volgens haar zegt dit beleid veel over de onverschilligheid die het management van ECI toont met betrekking tot de bescherming van de rechten van werknemers. "Dit bedrijf, dat onlangs in de vrije zone is gevestigd en waarvan het hoofdkantoor zich in Saint-Louis in Missouri bevindt, werft vaak aan via interim-contracten of ANAPEC, die op geen enkele wijze de stabiliteit van de werkgelegenheid garanderen, aangezien hun levensduur niet langer is dan 6 maanden voor het eerste type en twee jaar voor het tweede. Erger nog, deze contracten maken het mogelijk om de sociale lasten te ontwijken. Bovendien zijn veel werkneemsters noch bij de CNSS noch bij enige onderlinge verzekering geregistreerd".

Gecontacteerd door ons, achtte het betreffende bedrijf het niet nuttig om op onze oproepen te reageren. Een lid van de afdeling personeelszaken van het bedrijf heeft niet de moeite genomen om kennis te nemen van de berichten die wij aan hem hebben gericht.

Toch is de situatie van de werknemers van ECI niet uniek. Een rapport getiteld "Marokko, vrije zones, rechten van werknemers en vakbondsstrategieën", opgesteld door het Internationaal Arbeidsbureau (ILO), heeft ook de anti-vakbondspraktijken van de werkgevers in de zone en de passiviteit van de administratie met betrekking tot de toepassing van de wetgeving inzake vakbondsvrijheden vastgesteld. Inderdaad, de werkgevers tolereren de oprichting van vakbondskantoren in de bedrijven niet en de administratieve autoriteiten nemen hun verantwoordelijkheden niet op zich met betrekking tot de naleving van de arbeidswetgeving.

De praktijken die het meest inbreuk maken op het recht op organisatie blijven onder meer het ontslag van vakbondswerknemers of degenen die proberen zich in vakbonden te organiseren; de niet-uitvoering van vonnissen ten gunste van werknemers; de beperking van de mobiliteit van vakbondskaders binnen de bedrijven en het verbod op vakbondsvergaderingen binnen deze bedrijven, onthulde de studie.

Praktijken die een klimaat van terreur creëren onder de werknemers in de hele zone, aangezien de ontslagen vakbondsleden, omdat zij op zwarte lijsten worden geplaatst, automatisch verboden worden om andere banen aan te nemen in de vrije zone van Tanger.