Het onlangs gelanceerde ontwikkelingsproject betreft de collectieve gronden genaamd «Guertilla» en «Telte», met een totale oppervlakte van 5.000 ha, gelegen op het grondgebied van de landelijke gemeente El Hammam (Provincie Khénifra), voor een budget van ongeveer 10 miljoen DH, tegen 2.000 DH/ha en met een tempo van 1.000 ha/jaar.

Het project kadert in een partnerschapsovereenkomst gesloten tussen de naïbs van de collectieve gronden als wettelijke vertegenwoordigers, enerzijds, en het Hoge Commissariaat voor water en bossen en de strijd tegen woestijnvorming en het ministerie van Binnenlandse Zaken, dat het toezicht houdt op de collectieve gronden, anderzijds.

Deze overeenkomst stipuleert, in grote lijnen, het planten van voedergewassen, de ontwikkeling van de bosranden, de implementatie van de participatieve aanpak, de verbetering van de vegetatiebedekking, het herstel van bosecosystemen, de strijd tegen woestijnvorming, en het aanmoedigen van het maatschappelijk middenveld en de verenigingen van rechthebbenden op de collectieve gronden om deel te nemen aan de ontwikkeling van de verschillende fasen van milieubescherming.

Dit belangrijke project zal de creatie van banen mogelijk maken, tegen honderd werkdagen per hectare per jaar. De werkzaamheden die in 2009 onder goede omstandigheden zijn begonnen, zullen worden voltooid volgens een fysiek tijdschema dat is opgesteld door de diensten van water en bossen.

Deze werkzaamheden zullen worden gespreid over de realisaties van het opvullen van elementen op 300 ha, het bewerken van de grond op 200 ha, de levering van 187.500 planten, 312.500 bladen van de doornloze cactus, twintig ton zaden, het wieden en schoffelen van 500.000 planten. De financiering die toekomt aan het Hoge Commissariaat voor water en bossen en de strijd tegen woestijnvorming voor dit werk valt in zijn geheel onder het geïntegreerde ontwikkelingsproject «Boukhmis-Ain Abélioune» voor een budget van ongeveer 80.000.000 DH, en zal onder meer worden gereserveerd voor acties voor bosbeheer, de beveiliging van het bosdomein, herbebossing, de ontwikkeling van bosbouw, elektrificatie, de ontwikkeling van fruitteelt, het openen en rehabiliteren van bospaden, de inrichting van waterpunten en het toekennen van subsidies voor microkredieten in het kader van ondersteunings- en begeleidingsacties; kortom, het is een lucratief project op lange termijn waarvan de bijdrage gunstig is voor een betere toekomst ten behoeve van de bevolking.

Diagnose van de situatie

Het departement van toezicht heeft onlangs een belangrijk nationaal debat georganiseerd met de betrokken actoren, over het thema «Collectieve gronden: voor een duurzame menselijke ontwikkeling». Dit nationale debat had tot doel in een consensueel en participatief kader een diagnose op te stellen van de situatie van de collectieve gronden, de belangrijkste uitdagingen te onderzoeken en een toekomstvisie te ontwikkelen voor het beheer van dit erfgoed dat beantwoordt aan de ambities van de verschillende actoren en partners. Deze visie zal rekening houden met de diversiteit en pluraliteit van de verschillende situaties met als doel een betere valorisatie van dit belangrijke erfgoed om er een hefboom voor economische en sociale ontwikkeling van te maken en een middel om de levensomstandigheden van de rechthebbenden te verbeteren en hun integratie in het proces van globale ontwikkeling te verzekeren.

Volgens een folder van hetzelfde departement wordt de totale oppervlakte van de collectieve gronden op het gehele nationale grondgebied geschat op 15 miljoen hectare, verdeeld over 60 prefecturen en provincies en omvat het 4.600 collectiviteiten. 98% van deze gronden wordt rechtstreeks geëxploiteerd door de etnische collectiviteiten, de resterende 2% wordt beheerd door het Toezicht via verhuur, overdrachten en partnerschap.